ยุค เมืองอังวะ

ความจริงเรื่องไทใหญ่ "ประวัติศาสตร์ และการต่อสู้เพื่ออิสรภาพ และความอยู่รอดในผืนแผ่นดินของตน" เชิญศึกษาได้ที่นี่

Taiyai.net

ยุคไตยรุ่งเรืองในเมืองอังวะ

ยุคไตรุ่งเรืองที่ปางยา แจ้แเกง และอังวะ (ค.ศ.1280-1554)เมืองปางยา (1312-1365)

เจ้าสามแสงใส ได้ก่อตั้งเมืองปางยาและขึ้นปกครองเมื่อปี ค.ศ.1312 เมืองปางยาได้เจริญรุ่งเรืองอยู่ระหว่างปี
ค.ศ.1312-1365 รวมเวลา 53 ปี และถูกสโตมังฟ้าทำลายไปเมื่อ ค.ศ.1365
ในระหว่างนี้มีเจ้าฟ้าปกครองรวม 6 องค์ คือ

1. เจ้าสามแสงใส (สีหสู)                      ค.ศ.1312-1322
            2. เจ้าอูจะนะ                                       ค.ศ.1322-1342
            3. เจ้าช้างห้าปา (โอรสสามแสงใส)      ค.ศ.1342-1350
            4. เจ้าจ่อจว่า (โอรสเจ้าช้างห้าปา)        ค.ศ.1350-1359
            5. เจ้านรสู (โอรสเจ้าจ่อจว่า)                ค.ศ.1359-1364
             6. เจ้าอูจ้าหน่าป่อง                               ค.ศ.1364

เมืองแจ้แกง (ค.ศ.1315-1363)

โอรสเจ้าสามแสงใสแห่งเมืองปางยา ชื่อว่า เจ้ายน ได้ก่อตั้งเมืองแจ้แกงขึ้น เมื่อปี ค.ศ. 1315 เมืองแจ้แกงเจริญรุ่งเรือง
อยู่ได้จนถึง ปี ค.ศ. 1363 รวมระเวลา 48 ปี โดยมีเจ้าครองเมืองรวม 7 องค์ ประกอบด้วย

1. เจ้ายน (อ้ายแสงไข่)              ค.ศ. 1315-1322
            1. ตะระพยา (ลูกบุญธรรมเจ้าสามแสงใส) ค.ศ. 1322-1336
            2. หัวท้าวแต้ด           ค.ศ. 1336-1339
            3. เจ้าจ้าจว่า (ลูกเจ้ายน) ค.ศ. 1339-1349
            4.เจ้าจ้างเผือก (เจ้าหน่อระถะมังราย)            ค.ศ. 1349-
            5. เจ้าจ้างเผือก(เจ้ารามฟ้า)     ค.ศ. 1349-1352
            6.เจ้ามังป๊อก             ค.ศ. 1352-1364

หลังจากที่เจ้าเป่มฟ้าและเจ้าเงินเขียวฟ้า น้องเจ้าเสือข่านฟ้าจากมเมืองมาวได้รบเมืองแจ้แกง และเมืองปางยาแตกแล้ว ก็ได้แต่งตั้งสะโตมังฟ้าขึ้นปกครองเมืองแจ้แกงต่อ และสะโตเมืองฟ้านี้ เป็นคนต้นตระกุลเจ้าเมืองอังวะยุคแรก

เมืองอังวะยุคแรก (ค.ศ. 1364-1421)

หลังจากที่สะโตมังฟ้า ได้ก่อตั้งเมืองอังวะแล้ว เมืองอังวะในยุคแรกนี้ เจริญรุ่งเรืองอยู่ระหว่างปี ค.ศ. 1364-1421
รวมระยะเวลา 57 ปี โดยมีเจ้าปกครองรวม 4 องค์ ประกอบด้วย

1. สะโตมังฟ้า (ลูกเจ้ายน) ค.ศ. 1364-1367

2. เจ้าแก ค.ศ. 1367-1400

3. เจ้าเงินฟ้า ค.ศ. 1400-1404

4. เจ้ามังข่อง ค.ศ. 1404-1421

เมืองอังวะยุคกลาง (ค.ศ. 1421-1468)

ในยุคกลางนี้ เมืองอังวะมีเจ้าปกครอง 6 องค์ ประกอบด้วย

1. เจ้าจ้างเผือก (สีหสู) โอรสเจ้ามังข่อง ค.ศ. 1421-1425

2. เจ้ามังระแง ปกครองเมืองได้ 3 เดือน ค.ศ. 1425

3. เจ้าแก้วลึน (โอรสเจ้าแก) ค.ศ. 1425-1426

4. เจ้าสะตอเมืองยาง ค.ศ. 1426-1439

5. มังรายเจ้าแก้ว ค.ศ. 1439-1442

6. เจ้านะระปติ(โอรสเจ้าสะตอเมืองยาง) ค.ศ. 1442-1468

เมืองอังวะยุคกลางนี้ ได้รบกับเมืองก๋องและเมืองยางหลายครั้งหลายครา จึงต้องพึ่งเจ้าฟ้าเมืองยองห้วย เจ้าฟ้าเมืองนาย และโดยเฉพาะอย่างยิ่งเจ้าฟ้าเมืองสี่ป้อ ในการช่วยเหลือและป้องกันเมืองก๋องและเมืองยางมาโจมตี

เมืองอังวะยุคปลาย (ค.ศ. 1476-1554)

ในสมัยเมืองอังวะยุคปลายได้เป็นพันธมิตรกับเมืองสี่ป้อ เมืองแสนหวี เมืองมีด เมืองนายและเมืองยองห้วย ในเมืองอังวะยุคปลายนี้ได้ค้นพบแร่อัญมณีครั้งแรกที่เมืองกุด และมีเจ้าปกครองรวม 10 องค์ คือ

1. เจ้าเป้จุ่ง(โอรสเจ้านะระปะติ) ค.ศ. 1476-1480

2. เจ้ามังข่อง (โอรสเจ้าสีหะสู) ค.ศ. 1480-1501

3. เจ้าหอแก้วนะระปะติ (โอรสเจ้ามังข่อง) ค.ศ. 1501-1526

1. เจ้าเสือหาญฟ้า หรือเจ้าเสือห่มฟ้า(โอรสเจ้าหลงเมืองยาง) ค.ศ. 1526-1542

2. เจ้าขุนเมืองอ่อน ค.ศ. 1542-1545

3. เจ้าเสือก่อฟ้า หรือเจ้าเผ่ (โอรสเจ้าขุนเมืองอ่อน) ค.ศ. 1545-1551

4. จิ่นตูจ่อง (แจ้แกง) ค.ศ. 1551-1554

5. สะตอมังเจ้า (น้องปะยินหน่อง) ค.ศ. 1554-1583

6. มินละจา ค.ศ. 1583-

7.            มังรายจ่อจ่า
    แต่ในช่วงหลัง เมืองอังวะถูกช่วงชิง และตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของพม่าตั้งแต่ยุคของบุเรงนองเป็นต้นมา
   (ในปี ค.ศ.1556)